Monthly Archives Październik 2012

Elementy prawa dla ekonomistów

prawne są w pewien, najczęściej dość złożony i zawiły sposób zakodowane w przepisach prawnych wykładnia zespołu przepisów polega na odkodowaniu zawartych w tych przepisach norm. Na przykład jakiś przepis zawiera określenie adresata normy, inne przepisy zawierają określenie okoliczności, w których dana norma znajduje zastosowanie, w innych jeszcze określa się nakazywany sposób postępowania. Potocznie, zwłaszcza w języku praktyki prawniczej, terminów „norma prawna” i „przepis prawny” używa się zamiennie.

dalej

Środki odwoławcze

Postępowanie administracyjne, podobnie jak sądowe, jest oparte na zasadzie instancyjności. Od każdej decyzji przysługuje stronom odwołanie. Wniesienie odwołania powoduje z reguły wstrzymanie wykonania wydanej decyzji i powtórne zbadanie sprawy. Strona wnosi odwołanie wtedy, gdy z jakichkolwiek przyczyn jest z decyzji niezadowolona, w szczególności gdy uważa, że decyzja narusza jej prawa. Przepisy kodeksu postępowania administracyjnego znają trzy środki odwoławcze:

dalej

Prawo finansowe

Prawo finansowe to zespół norm regulujących gromadzenie środków pieniężnych przez państwo oraz ich rozdział i wydatkowanie, a także określających strukturę oraz tryb działania organów i instytucji finansowych.

Prawo finansowe jest ściśle związane z prawem administracyjnym. Dawniej było traktowane jako część prawa administracyjnego, nosząc nazwę prawa skarbowego. Stąd też wszystkie cechy prawa administracyjnego odnoszą się w równej mierze do prawa finansowego. Prawu finansowemu podlega tylko ta sfera działalności organów i instytucji finansowych, w której dysponują one uprawnieniami władczymi.

dalej

POSTĘPOWANIE EGZEKUCYJNE

Z prawnego punktu widzenia podstawową formą działalności organów ad-ministracji publicznej, zarówno państwowej, jak i samorządowej, jest wydawanie aktów administracyjnych. Wydając akty administracyjne, a więc inaczej mówiąc podejmując indywidualne decyzje w tysiącach spraw wymagających załatwienia, organ administracyjny kieruje daną dziedziną na swoim terenie w ramach swych kompetencji.

dalej

Działanie w granicach uprawnień lub obowiązku prawnego

Nie jest bezprawnym działanie osób, które dopuszczają się czynów, w innych warunkach zabronionych, realizując ciążący na nich obowiązek urzędowy, zawodowy lub wychowawczy.

Wykonywaniem obowiązku urzędowego jest usprawiedliwiona interwencja funkcjonariusza policji, który stosując siłę doprowadza przestępcę do komisariatu lub komornika dokonującego zajęcia rzeczy wbrew woli właściciela.

dalej

Obowiązywanie prawa karnego w przestrzeni

Zależnie od tego kto popełnił przestępstwo oraz gdzie zostało popełnione, polska ustawa karna znajduje lub nie znajduje zastosowania. Poniżej omówione będą pokrótce obowiązujące w tej mierze zasady:

– Polskie przepisy karne stosuje się do wszystkich osób, które popełniły przestępstwo na terytorium Polski oraz na polskim statku wodnym lub powietrznym (art. 5 k.k.). Nie ma tu więc znaczenia obywatelstwo sprawcy. Obywatel obcego państwa, który w czasie pobytu w naszym kraju dopuści się przestępstwa, odpowiada przed polskim sądem na podstawie polskiego kodeksu karnego, tak jak obywatel polski. Nie podlegają polskim przepisom ani orzecznictwu polskich sądów:

dalej

NADZWYCZAJNE ZAOSTRZENIE KARY

Nadzwyczajne zaostrzenie kary stanowi przeciwieństwo nadzwyczajnego zła-godzenia. Polega ono na tym, że sąd wymierza sprawcy karę wyższą od tej, jaką zastosowałby w normalnych warunkach, w szczególności może wyjść ponad górną granicę kary przewidzianą przez ustawę dla danego przestępstwa.

Nadzwyczajne zaostrzenie kary stosuje się m.in. do recydywistów (art. 64 k.k.) i sprawców przestępstw ciągłych (art. 91 k.k.). W wymienionych przypadkach sąd może wymierzyć karę nie przekraczającą górnej granicy zagrożenia ustawowego zwiększonego o połowę. Na przykład sprawcy przestępstwa, za które grozi kara 5 lat pozbawienia wolności, sąd może wymierzyć karę nie przekraczającą 7 i 1/2 roku.

dalej

POJĘCIE ADMINISTRACJI

Administracja (zarząd, zarządzanie) jest pojęciem używanym w dwojakim znaczeniu. Oznacza ona bądź jedną z podstawowych dziedzin działalności państwowej, polegającej na zarządzaniu, bądź ogół organów państwowych zajmujących się administrowaniem (np. w Stanach Zjednoczonych administracją nazywa się cały aparat wykonawczy państwa z prezydentem na czele). Tu mowa jest o administracji w pierwszym znaczeniu.

dalej

Prawo materialne a prawo formalne

Powszechnie przyjęto podział prawa na prawo materialne i prawo formalne. Do prawa materialnego należą te normy, które ustanawiają merytoryczne obowiązki i prawa, regulują zachowanie się ludzi i różnych instytucji w społeczeństwie. Normy prawa materialnego mają charakter pierwotny. Stanowią one istotę systemu prawa.

Prawo formalne tworzą te wszystkie normy, które odnoszą się do or-ganizacjiaparatu, dbającego o przestrzeganie prawa materialnego oraz do trybu dochodzenia praw i egzekwowania obowiązków wyznaczonych przez prawo materialne. Niektóre części prawa formalnego nazywane są prawem procesowym (np. prawo cywilne procesowe, prawo karne procesowe).

dalej

ADWOKATURA I OBSŁUGA PRAWNA JEDNOSTEK GOSPODARCZYCH

Adwokatura składa się z ogółu adwokatów i aplikantów adwokackich na terenie kraju. Jej zadaniem jest udzielanie pomocy prawnej nieograniczonemu kręgowi osób i organizacji – przede wszystkim jednak ludności. Z pomocy adwokatury mogą korzystać zarówno poszczególni ludzie w swoich sprawach prywatnych, jak i przedsiębiorstwa, spółki i inne podmioty gospodarcze.

dalej

Egzekucja należności pieniężnych

Ma ona na celu przymusowe wykonanie takich aktów administracyjnych lub przepisów, które nakładają obowiązek zapłacenia określonej kwoty, na przykład z tytułu cła, nałożonej grzywny, podatku itp. W tym postępowaniu stosowane są następujące środki:

– egzekucja z wynagrodzenia za pracę,

– egzekucja z zaopatrzenia emerytalnego oraz z ubezpieczenia społecznego,

dalej